گل سرخ

منوراژی و دیسمنوره و سندرم قبل از قاعدگی

منوراژی Menorrhia

خونریزی قاعدگی که شدیدتر از حد طبیعی باشد را منوراژی گویند .

سن : بیشتربالای چهل سالگی شایع است .

نحوه زندگی : چاقی از عوامل خطر است.
ژنتیک : عامل قابل توجهی به شمار نمی آید .

بعضی خانمها قاعدگی شدید تری نسبت به سایر افراد دارند.به هر حال در صورتیکه خونریزی قاعدگی بیش از هفت روز طول بکشد، و با نوار بهداشتی و تامپون کنترل نشود و یا حاوی لخته های بزرگ خون باشد، به عنوان منوراژی دسته بندی می شوند.در بهضی موارد ،این حالت می تواند همراه درد در قسمت پائین تر شکم باشد . همچنین قاعدگی می تواند نامنظم باشد. خونریزیهای شدید قاعدگی می تواند منجر به کم خونی ، فقر آهن و از حال رفتن و خستگی گردد. یک بیستم خانمها بطور منظم قاعدگی دارند . این حالت بیشتر در خانمهایی که به سن یائسگی می رسند شایع است .

علل منوراژی

خونریزی قاعدگی شدید و طولانی می تواند علامتی از بیماریهای مختلف رحم نظیر فیبروم ، پولیپ یا سرطان رحم باشد. همچنین منوراژی می تواند عوارض جانبی معروف استفاده از وسایل جلوگیری از حاملگی داخل رحمی به نام IUDباشد . قاعدگی شدیدی که با تأ خیر رخ می دهد ،می تواند یک سقط جنین باشد. همچنین منوراژی می تواند به علت اختلالات هورمونی نظیر کم کاری تیروئید ایجاد شود. این حالت بیشتر در خانمهای چاق شایع است . گاهی عامل منوراژی مشخص نیست . در صورتی که قاعدگی همیشه شدید بوده است ، احتمالاً نیازی به مداخله و نگرانی ندارد. به هر حال در صورتیکه این مشکل بر زندگی شما تأ ثیر می گذارد باید با پزشک خود مشورت نمائید .

تشخیص منوراژی

پزشک فرد را معاینه خواهد نمود و آزمایشات خون جهت اندازه گیری سطوح هورمونی و بررسی علائم کم خونی انجام می شود. بررسی های بعدی نظیر سونوگرافی به منظور جستجوی فیبروم یا پولیپ در رحم ممکن است ضرورت داشته باشد. از شما ممکن است هیسترو سالپنگوگرافی به عمل آید که در این اقدام یک وسیله معاینه از میان دهانه رحم عبور نموده و رحم مورد معاینه قرارمی گیرد . نمونه کوچکی از آندومتر جهت تجزیه و تحلیل ممکن است برداشته شود.

درمان منوراژی

درمان بستگی به عامل ایجاد کننده ، سن و شدت خونریزی دارد. هر بیماری زمینه ای درمان خواهد شد . اگر عامل خونریزی مشخص نگردد در ابتدا ممکن است داروهای هورمونی برای کاهش خونریزی داده شوند. در صورتیکه فرد از IUDاستفاده می نماید ممکن است تغییر روش جلوگیری از حاملگی نیاز باشد.
در صورت چاقی ، کم کردن وزن می تواند سودمند و مؤ ثر باشد . در صورتیکه درمانهای اولیه مؤثر نبود یا منوراژی شدید باشد ، فرد ممکن است به عمل جراحی جهت برداشتن آندومتر یا جراحی جهت برداشتن رحم که به آن هیسترکتومی گویند نیاز داشته باشد. این اقدامات غیر قابل بازگشت می باشند و فقط هنگامی پیشنهاد می شوند که زن تمایلی به بچه دارشدن در آینده نداشته باشد. برداشت لیزی آندومتر عمل کوچکی است اما ریسک کمی مبنی بر عود مجدد خواهد داشت و این در صورتی است که قسمتی از بافت آندومتر باقی مانده باشد . هیسترکتومی عمل بزرگی است اما این اطمینان را می دهد که منوراژی مجدداً عود نخواهد نمود.

دیسمینوره Dysmenorrhoea

درد ناحیه تحتانی شکم و احساس ناراحتی درست قبل از قاعدگی یا در طول قاعدگی را دیسمینوره گویند..

ژنتیک: گاهی در افراد خانواده دیده می شود .
سن و نحوه زندگی: عوامل خطر بستگی به نوع آن دارند.

بالغ بر سه چهارم زنان در بعضی مواقع درد به هنگام قاعدگی دارند که به آن دیسمینوره گویند. در یک پنجم این زنان ، درد شدید می باشد و به طور جدی می تواند فعالیتهای طبیعی آنان را مختل نماید. درد معمولاً24 ساعت قبل از قاعدگی یا درد روزهای اول و دوم آغاز قاعدگی احساس می شود.

انواع دیسمینوره

دو نوع دیسمینوره وجود دارد:
اولیه: نوع اولیه عامل واضحی ندارد.
ثانویه: نوع ثانویه در نتیجه اختلال و بیماری اعضا، تولید مثل می باشد.

دیسمینوره اولیه
این شکل از دیسمینوره معمولاً در اوایل دوازه سالگی(نوجوانی) بروز می نماید و با هورمونهایی که ماهیانه از تخمکهای موجود در تخمدانها آزاد می شوند ارتباط دارد. غالباً حدود2-1 سال پس از شروع قاعدگی هنگامی که تخمک گذاری آغاز می شود ، پریود دردناک ایجاد می گردد. افزایش در سطوح موادی در بدن که مشابه هورمون می باشند و پروستاگلاندین(Prostaglandin) نامیده می شوند، ایجاد می گردد و این امر چند روز پس از تخمک گذاری انجام شده وموجب انقباض عضلات رحم می گردند. این انقباض در گردش خون مداخله نموده و موجب درد در زمان پریود می گردد. این نوع درد قاعدگی در سنین بعد از25 سال کاهش می یابد و اغلب در30 سالگی از بین می رود و همچنین به طور معمول پس از زایمان از شدت آن کاسته می شود و شاید علت این امر افزایش جریان خون رحم باشد. خانمهایی که در خانواده شان دیسمینوره اولیه وجود دارد بیشتر مستعد هستند و اعتقاد بر این است که عوامل ژنتیکی در بروز آن نقش دارند.

دیسمینوره ثانویه

قاعدگی دردناک در خانمی که قبلاً درد نداشته یا به مقدار جزئی هنگام قاعدگی درد داشته است را دیسمینوره ثانویه گویند. این نوع دیسمینوره معمولاًدر خانمهای بین40-20 سال بروز می نماید. علت آن غالباً آندومتریوز Endometroisis)) است ، که آندومتریوز به حالتی اطلاق می شود که تکه ای از بافت طبیعی آندومتر که رحم را می پوشاند به سایر اعضاء و قسمتها در لگن می چسبد. بیماریهایی نظیر فیبروم رحم نیز موجب دیسمینوره ثانویه می شوند. عفونتهای مزمن دستگاه تناسلی و وسایل جلوگیری از حاملگی داخل رحمی IUDممکن است موج دیسمنوره ثانویه گردند.

علائم دیسمینوره

علائم دیسمینوره درست قبل از پریود یا هنگام شروع آن آغاز می شود و هنگامیکه خونریزی شدیدتر است دیسمینوره نیز بیشتر است درد ممکن است . به یکی از اشکال زیر یا به هر دو صورت باشد:

درد به صورت کرامپهای پایین شکم که به صورت موجی هستند و به قسمت پایین کمر و پشت و پاها منتشر می شوند.

درد کششی و احساس سنگینی در لگن.

این درد ممکن است با هر یک از علایم سندرم قبل از قاعدگی ، نظیر سردرد همراه باشد.

اقدامات درمانی
مصرف داروهای مسکن بیشماری نظیر بروفن( (Ibuprofenکمک به تسکین نا راحتی می نماید. استراحت در آب وان گرم و استفاده از گرمای موضعی نظیر کیف آب گرم جهت بهبود درد شکمی مؤثر است. در هر حال اگر شما برای اولین بار قاعدگی را تجربه می کنید یا در صورتیکه درد شدید شده بایستی با پزشک خود مشورت نمائید.

اقدامات درمانی توسط پزشک
پزشک فرد را معاینه خواهد نمود ، بخصوص اگر فرد دیسمنورۀ ثانویه داشته باشد. آزمایشات متعددی ممکن است انجام شود که این آزمایشات عبارتند از: برداشتن نمونه ترشحات از سرویکس جهت بررسی عفونت که این عمل توسط یک سوآپ Swab )) که میله ای شبیه گوش پاک کن می باشد ، انجام می گیرد . سونوگرافی از قسمت پایین شکم و معاینه رحم با وسیله ای به نام هیستروسکوپ(Hysteroscop) انجام می گردد.
درمان بستگی به نوع دیسمینوره دارد. در صورتیکی فرد دیسمینوره ثانویه داشته باشد پزشک داردوهای ضد التهاب غیر استروئیدی یا داروهای ضد اسپاسم برای کاهش دردهای کرامپی تجویز می نماید. در بعضی موارد ممکن است پزشک داروهای ضد بارداری خوراکی توصیه نماید . این داروها با جلوگیری از تخمک گذاری درد قاعدگی را بهبود می بخشند و نیز قادر به کم کردن مقدار خونریزی هستند. از آنجائیکه تخمک گذاری متوقف می شود، دیسمینوره اولیه بهبود می یابد ، در صورت قطع درمان مجدداً دیسمینوره ثانویه هنگامی از بین می رود که عامل زمینه ای آن درمان گردد.

سندرم قبل از قاعدگی Premenstral Syndrome

علائم متعددی که ممکن است در روزهای نزدیک قاعدگی در خانمها روز نماید سندرم قبل از قاعدگی گویند.

سن: معمولاً در اواخر جوانی بروز می نماید و ممکن است در تمام خانمهای در سن قاعدگی اتفاق افتد.
ژنتیک: گاه در شیوع خانوادگی دارد.
نحوه زندگی: استرس و غذاهای خاص ممکن است باعث شدیدتر شدن علائم شوند.

بیشتر از یک سوم خانمها علائم سندرم قبل از قاعدگی (PMS) را نزدیک پریودشان تجربه نموده اند. در بیشتر از یک بیستم خانمها این علائم ممکن است آنقدر شدید باشد که مانع از فعالیتهای روزانه آنها گردد.
علت PMSمورد بحث است. اما تصور می شود که علائم به علت عملکرد هورمونهای جنسی زنانه به نام استروژن و پروژسترون قبل از قاعدگی ، آغاز می شوند. استرس می تواند موجب شدیدتر شدن علائم گردد. همچنین مصرف زیاد شکلات و نوشیدنیهای حاوی کافئین نظیر قهوه و کوکا نیز موجب شدیدتر شدن علائم می شود. در خانمهایی که افراد خانواده شان دچار چنین مشکلی هستند ، PMS شایعتر است. هر چند تا کنون عامل ژنتیکی خاصی شناسایی نشده است.

جلوگیری از PMS
اقدامات خودیاری زیر کمک ه جلوگیری و بهبود علائمPMSمی نمایند. اگر این اقدامات موثر نبود و شما علائم مداوم و مزمن داشتید ، پزشکتان را ملاقات نموده و دستورات وی را اجرا نمایید.
تا حد امکان ریلکس باشید و از استرس پرهیز نمایید.
سعی کنید تمرینات سبک شل کننده نظیر یوگا داشته باشید.
از وان گرم استفاده نمایید.
به مقدار کم و دفعات غذا بخورید و از رژیم غذایی پرکروهیدرات و فیر استفاده نمایید.
سعی نمایید مقدار مصرفی نمک را کاهش دهید.
از خوردن مقادیر زیاد شکلات اجتناب نمایید.
از نوشیدنیهای حاوی مقادیر زیاد کافئین نظیر قهوه، چای و کوکا استفاده ننمایید.
استفاده از مکمل B6 مفید می باشد. هر چند که مقادیر زیاد آن مضر هستند.
کپسولهای روغنی گل پامچال غالباً مؤثرند ، به خصوص باعث بهبود حساسیت پستانها می شوند.

علائم بیماری

علائمPMS در خانمها متفاوت است و این علائم در بعضی خانمها ماه به ماه تغییر می یابد. علائم ممکن است فقط چند ساعتی قبل از پریود ظاهر شود، اما این علائم می توانند14 روز قبل شروع شوند. در اغلب خانمهای مبتلا، علائم در هنگام اتمام پریود یا چند روز پس از آن از بین می روند. علائم PMS عبارتند از:

حساسیت یا سفتی پستانها .

احساس باد کردن و تورم که به علت احتباس مایعات ایجاد می شود.

تغییرات خلق شامل: احساس تنش، تند خویی وتحریک پذیری، افسردگی، اضطراب و خستگی.

اشکال در تمرکز و تصمیم گیری روزانه.

سر دردها که میگرن از آن جمله است.

درد پشت و سفتی عضلانی.

اختلال در الگوی خواب طبیعی.

تمایل به غذاهای غیر معمول.

با شیوع کمتری ، تهوع،استفراغ، عرق سرد، سرگیجه و گر گرفتگی ممکن است بروز نماید.

اقدامات درمانی

تشخیص PMS معمولاًبه آسانی با توجه به زمان علائم داده می شود. پزشک ممکن است تقاضا نماید که شما علائم را ثبت نمائید که این امر تائید میکند این علائم مربوط به قاعدگی می باشند.
با اقدامات خودیاری فرد می تواند از PMS جلوگیری نماید. اگر این اقدامات مؤثر واقع نشدند یا علائم شدیدتر شد، فرد باید در جستجوی اقدامات درمانی طبی باشد. مسکن های خاصی نظیر بروفن می تواند به بهبود سر دردها و سفتی عضلانی کمک نماید. اگر فرد دچار تغییرات و نوسانات خلق می باشد پزشک ممکن است داروهای ضد افسردگی تجویز نماید. این داروها در صورتیکه در طول سیکل قاعدگی استفاده شوند موثرترند.
داروهای ادرارآورDiuretic کمک به بهبود احتباس مایعاتمی تمایند. پزشک ممکن است درمان با هورمون پروژيسترون را تجویز نمایند. هیچ درمانی پیوسته و مداوم موفقیت آمیز نیست اما علائم می توانند بهبود یابند.

+نوشته شده در دوشنبه 26 دی1384ساعت11:16توسط فاطمه |